O tym, jak GURU zabiera WOLNOŚĆ

Na kanale YouTube można oglądać za darmo operę “GURU” Laurenta Petitgirarda, której światowa prapremiera odbyła się w Operze na Zamku w Szczecinie 28 września 2018 roku. Opera jest dostępna w wersji z napisami do wyboru: w języku polskim, angielskim i francuskim.

Streaming został udostępniony z okazji Dnia Teatru Publicznego 2020*, ale organizatorzy zdecydowali się na to, aby nadal można było oglądać w Internecie to niezwykłe dzieło.

Opis:

Libretto do „Guru” napisał Xavier Maurel, a operę wyreżyserował Damian Cruden – dyrektor artystyczny York Theatre Royal. Wśród solistów na prapremierze w Operze na Zamku w Szczecinie znalazły się znakomitości światowych scen, m.in. holenderski bas Huub Claessens, francuski tenor Paul Gaugler oraz aktorka Sonia Petrovna. Orkiestrę poprowadził sam kompozytor – Laurent Petitgirard.

fragment opery “Guru”, Sonia Petrovna – Maria, Małgorzata Kowalińska – Marta,
Opera na Zamku w Szczecinie

„Guru” to opera zaangażowana, wręcz wojująca, będąca reakcją na ogromną liczbę sekt funkcjonujących na świecie niszczących ludzkie umysły. Powstała w latach 2006-2009 pod wpływem wstrząsających autentycznych wydarzeń z 1978 roku, kiedy to przywódca sekty w Jonestown, Jim Jones doprowadził do samobójstwa ponad 900 osób. Kompozytor wyraża sprzeciw wobec wszelkiej umysłowej manipulacji.

W operze „Guru” historia dzieje się na wyspie, symbolizującej odosobnienie całej zbiorowości, jak i odosobnienie człowieka omamionego przez tytułowego guru. Charyzmatyczny i pełen uroku mężczyzna zabiera członkom swojej sekty wszystko: wolność i zdolność do samodzielnego myślenia. Obiecuje wspaniałe życie i spotkanie w bezcielesnej formie po zażyciu trucizny z fiolki. W rzeczywistości to opętany człowiek, który początkowo chce pozbawić swoich akolitów majątku i uciec z wyspy. Później jednak sam zaczyna wierzyć w swoje fantasmagorie. Jego szaleństwo sięga zenitu, kiedy na wyspę przybywa Marie i podejmuje walkę z hochsztaplerem, by powstrzymać machinę zła, ocalić siebie i pozostałych. Tu kompozytor zastosował bardzo oryginalny koncept: Marie jest jedynym członkiem sekty, który nie śpiewa. Jej rola jest mówiona i ma oznaczać protest przeciwko szaleństwu Guru.

Opera ma drugie dno: mówi o powszechnej, codziennej manipulacji drugim człowiekiem, która nie musi mieć tak drastycznego oblicza jak masowe samobójstwo, a dzieje się na co dzień wśród ludzi. Kompozytor przestrzega także przed uleganiem technikom dyktatorów. W ten sposób opera podejmuje ważny, społeczny, aktualny problem, stawia pytania o granice sterowania innymi, o wartość wolności, łatwość zaprzedania własnego myślenia innym, o to, czy jesteśmy w stanie sprostać zagrożeniom współczesnej cywilizacji, w której czy to terroryści, czy opętani chęcią sprawowania władzy ludzie nie zawahają się przed niczym. O to, czy umiemy i chcemy przeciwstawiać się niesprawiedliwości i stać się odpowiedzialnym członkiem społeczności.

*Dzień Teatru Publicznego 2020 organizuje Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego. Organizator informuje: „W Dniu Teatru Publicznego 2020, który obchodzić będziemy 16 maja, weźmie udział ponad 100 teatrów. Tegoroczną akcję przeniesiemy w całości do internetu – nie będzie “groszowych spektakli” na żywo, ale będą inne symboliczne gesty, przypominające Państwu o tym święcie (…). Chcemy, abyście Państwo zobaczyli, że jesteśmy, ciągle działamy, ale przede wszystkim, że #CZEKAMY – na widzów i na to, że będzie lepiej. To słowo, spotykane od 16 maja przez cały kolejny tydzień na zdjęciach, udostępnianych nagraniach wideo, w informacjach i komunikatach, ma przypominać o charakterze tegorocznego święta”.

“Guru”, fot. M. Grotowski©Opera na Zamku